जगद्गुरु संत तुकाराम महाराजांचा हा भावपूर्ण अभंग नामस्मरणाच्या शक्तीचे आणि भक्त-भगवंत ऐक्याचे सुंदर वर्णन करतो. चला जाणून घेऊया या अभंगाचा अर्थ, त्यामागील पार्श्वभूमी आणि तो कधी म्हटला जातो.
लिरिक्स
मना लागलिया छंद।१।
मग गोविंद ते काया।
भेद नाही देवा तया ॥२॥
आनंदले मन।
प्रेमें पाझरती लोचन ॥ ३॥
तुका ह्राणे आळी।
जेवी नुरेचि वेगळी॥।४।
अर्थ
सतत गोविंदाचे नामस्मरण केल्याने मन त्या नामातच रंगून जाते आणि हळूहळू भक्त स्वतःच गोविंदरूप बनतो, त्याच्यात आणि देवात उरलेला भेदच मिटून जातो. या अनुभवाने मन आनंदाने ओथंबून येते, डोळ्यांतून प्रेमाश्रू वाहू लागतात आणि तुकाराम महाराज सांगतात की जीव-शिव इतके एकरूप होतात की दोघांमध्ये वेगळेपणा उरतच नाही.
पार्श्वभूमी व महत्त्व
हा अभंग सतराव्या शतकातील महान वारकरी संत तुकाराम महाराजांनी रचला असून तो भगवान श्रीकृष्ण अर्थात गोविंदाच्या भक्तीला वाहिलेला आहे. आपल्या शेकडो अभंगांतून तुकाराम महाराजांनी सामान्य माणसालाही समजेल अशा सोप्या भाषेत नामस्मरणाचे महत्त्व आणि अद्वैत भक्तीचे तत्त्वज्ञान मांडले, आणि हा अभंग त्याचेच एक बोलके उदाहरण आहे.
वारकरी संप्रदायात कीर्तन, भजन आणि हरिपाठाच्या वेळी हा अभंग भक्तिभावाने गायला जातो, विशेषतः आषाढी व कार्तिकी एकादशीच्या पंढरपूर वारीत टाळ-मृदंगाच्या तालावर हजारो वारकरी हा अभंग म्हणताना दिसतात. याशिवाय रोजच्या नित्य नामस्मरणात किंवा सत्संगातही गोविंद नामाचा गजर करताना हा अभंग आवर्जून गायला जातो.
Song Credit
| Singer | Balaji Mundhe |
| Music | SB Music Studio |
| Lyricist | Sant Tukaram Maharaj |
| Label | Mohan Media Bhakti |
